Translate

poniedziałek, 17 sierpnia 2026

Know Material - "Now You Know"

Know Material

Maciej Prokopowicz – puzon
Kajetan Skoneczny - wibrafon
Filip Botor - kontrabas
Kacper Kałuża - perkusja

Album: "Now You Know"

Wydawca: Jazz Forum (2023)

Tekst: Piotr Banasiak

Ta recenzja powinna ukazać się już dawno. Przecież płyta "Now You Know" była dodatkiem do numeru JAZZ Forum w październiku 2023! .

Niestety… praca, praca, przygoda w stacji RadioJAZZ.FM... no i to nieszczęsne półtora roku w Rumunii, jako pasterz owiec...

Niemniej - udało się.

OLŚNIENIE PIERWSZE

14 listopada 2023 o godz. 18:00, jak w każdy wtorek, zawiozłem potomstwo na zajęcia z jęz.angielskiego. Jak zwykle w oczekiwaniu na zakończenie lekcji spędzałem miło czas w samochodzie słuchając mojej ulubionej audycji radiowej w mojej ulubionej stacji. Nazwy stacji ani nazwy audycji nie wymienię, bo za reklamę trzeba płacić, a ja jestem drogi - musi być co najmniej Dwójka z przodu. No w każdym razie puszczali dżez. Zaraz na początku redaktor prowadzący (żadnych nazwisk!) zapowiedział nowość. Debiutanci - Know Material. I redaktor zapuścił "Przymierze".

Zapytasz drogi Czytelniku - skąd u mnie taka pamięć? To proste - mam pamiątkę z tego zdarzenia. Już w połowie utworu wrzucałem na F...booka relację: zdjęcie ekranu radiowego w moim ówczesnym samochodzie, z wyświetloną nazwą zespołu. Muzyka Materialsów zrobiła na mnie tak silne wrażenie, że natychmiast podzieliłem się tym olśnieniem ze znajomymi!

Szybko zdobyłem cały album i bez wahania wyróżniłem "Now You Know" w moim rocznym podsumowaniu  za 2023.

Zapytasz drogi Czytelniku - a jakież to bodźce olśniły tego pożal się Boże recenzenta, że tak histeryzuje?

Z przyjemnością odpowiem.

WIBRAFON

Każdy zorientowany doskonale wie, że na punkcie wibrafonu to stary Banasiak ma fioła. Moje wibrafonowe zaślepienie przewyższa wielokrotnie sumę zaślepień elektoratów Donalda i Jarosława! Nadzwyczajność składowych harmonicznych, budujących barwę wibrafonowego dźwięku powoduje u mnie gęsią skórkę, podnoszenie uwłosienia (na plecach), zamglenie spojrzenia oraz ewidentne plateau relaksacyjne. Mój słuchaczy paradygmat jest nieskomplikowany: jest wibrafon - będzie dobrze.

Zapytasz drogi Czytelniku - ok, ale zespołów z wibrafonistami są dziesiątki...

Z przyjemnością dopowiem.

CHCESZ W PUZON?

Skład: wibrafon - kontrabas - perkusja ma już swoją historię w dżezuistyce polskiej. Od zamierzchłości wspaniałego Jerzego Miliana, do współczesności wspaniałego Marcina Patera. Ale Materialsi posiadają tajną broń - Pana Prokopowicza i jego fantastyczny melodyjny instrument dęty. Puzonizacja soundu Know Material powoduje, że muzyczny materiał Materialsów już od pierwszych nut wyróżnia się charakterystycznym "ciemnym" brzmieniem, w którym narracja tematów, fraz i rozmów instrumentalnych odbywa się w nieco niższych częstotliwościach, co brzmi niezwykle intrygująco.

Zapytasz drogi Czytelniku - ok, ale zespołów ciekawie brzmiących są dziesiątki...

Z przyjemnością dopowiem.


PODSIADŁOIZACJA MŁODEGO POLSKIEGO DŻEZU?

Bingo! Pan Kajetan i Jego koledzy nie boją się melodii! I to właśnie melodia - najczęściej prowadzona przez puzon - jest niezwykłym atraktantem, wabiącym uszy. Melodie uwodzą, ale nie ma w nich nachalności czy prostactwa. Melodie się rozwijają, tworząc jakąś opowieść. Słuchając albumu co chwilę łapię się na wrażeniu, jakbym słuchał... piosenek? Piosenek bez słów. Opowieści? Być może... Tytuły utworów są dość sugestywne... I nie ma znaczenia, czy słucham sześciu i pól minuty "Miejsca", czy dziesięciominutowych "Drzwi Zamkniętych". Każdy utwór - pomimo dość skomplikowanej budowy - zachowuje swoją zwartość i komunikatywny charakter, co jest dla mnie wielkim plusem. Charakter instrumentów powoduje, ze nie usłyszymy agresji, jedynie czasem nieco ekspresji w artykulacji.

Panowie bardzo umiejętnie przygotowali fabułę albumu. Ciąg utworów elegijno-dramatycznych kończą tchnące ukojeniem i optymizmem "Miejsce" i "Nowości".

Przyswajalność i komunikatywność - myślę, że to są dobre określenia.

Zapytasz drogi Czytelniku - ok, ale Tercet Egzotyczny też był przyswajalny i komunikatywny.

Z przyjemnością dopowiem.

DŻEZMENI Z KATOWIC

Know Material założyli utalentowani fachowcy. W 2023, kiedy przeszli jak huragan przez polskie dżezkonkursy i dżezfestiwale, nadal pobierali nauki w Katowickiej Akademii Muzycznej. I to słychać.

Pisałem o melodiach?

Posłuchajcie tylko, z jakim pomysłem "pod spodem" są dobierane sekwencje akordów, melodyczne dopowiedzenia, w jaki sposób np. wibrafon tworzy mglistą aurę brzmieniową, otaczającą puzonowe opowiadanie. Posłuchajcie fantastycznej solówy Pana Kajetana w "Przymierzu" .

Pisałem o przyswajalnych piosenkach?

Odpalcie sobie "Drzwi Zamknięte" i podziwiajcie kontrabasową kantylenę Pana Filipa, a później , kiedy przyjdzie druga minuta i Pan Filip z Panem Kajetanem rozpoczną niezwykle intymny, czuły dialog... Tam mi jeszcze tylko brakuje śpiewu Kate Busch...

Albo spróbujcie złapać metrum słuchając początku "Step Forward Step Back".

Posłuchajcie, jak Pan Kacper umiejętnie i czujnie miejscami zagęszczą rytm, albo ciekawie rozkłada akcenty.

Poszukajcie tych ukrytych smaczków, tych fraz długich w nieparzystym taktowaniu, tych niuansów, fikimików, onomatopei, pneumokoków, obiegników, dylatacji, wibrafonistycznych impresji i arpedżiów w i zmian metrum - tego wszystkiego, co składa się na wielkie bogactwo muzyczne zawarte w tych... "piosenkach"

Zapytasz drogi Czytelniku - ok, czyli wszystko cacy?

Z rezerwą odpowiadam.

SZUKANIE DZIURY W CAŁYM

Może i nie wszystko... Może "Wiedźmy" nie kleją się konstrukcyjnie tak do końca? Może odczuwam delikatny dyskomfort, słuchając dość wymuszonego przejścia miedzy uwerturą "Wiedźm" a rozwinięciem? A może ja nie znam się na dżezie?

A może w czwartej minucie i jedenastej sekundzie któregoś kawałka moje nietoperzowe ucho wyłowiło, że komuś się tam paluszek omsknął na chwilę?

Zapytasz drogi Czytelniku - zaraz, chwila, jak to: omsknał?!

Z rozbawieniem odpowiadam.

OLŚNIENIE DRUGIE

No to teraz trzymajcie się. ONI TO WSZYSTKO NAGRALI NA ŻYWO, W JEDNEJ SESJI ZA PIERWSZM PODEJŚCIEM!

Skąd wiem? Jesienią 2024 miałem przyjemność posłuchać i obejrzeć Materialsów na koncercie w Legionowie. Grali świetnie.

Przed koncertem udało mi się porozmawiać z Panem Skonecznym (powiem Wam, do dzisiaj mnie boli szyja od zadzierania głowy - chłop mierzy chyba ze dwa metry!)

Otóż - Know Material zdobyło Grand Prix Bielskiej Zadymki Jazzowej i album "Now You Know" jest zapisem koncertu laureatów w Studio Koncertowym Radia Katowice.

Czaisz drogi Czytelniku? Ten cały kunszt, wrażliwość i wirtuozeria, które usłyszałeś - to były ferst tejki!

Zatkało kakało?

Wspomnę dodatkowo, ze pomimo warunków live, brzmienie albumu jest selektywne i soczyste.


A co być może najważniejsze w tym wszystkim.

Posłuchajcie uważnie, kiedy w "Przymierzu" koledzy wypuszczają Pana Kajetana na solo.

Jeśli muzyk w trakcie swojej gry zaczyna oralnie kifdżaretować* to oznacza, że grając, przeżywa.

A nie ma większego dowodu na autentyzm i prawdziwość aktu artystycznego, jak reakcja twórcy w trakcie tworzenia.

Jeśli zatem drogi Czytelniku nie wiedziałeś, z jakiego powodu warto by sięgnąć po muzykę Know Material...

....to teraz już wiesz.

NOW YOU KNOW

*jeśli ktoś nie wie, co oznacza termin: kifdżartować, to znaczy, że nie zna się na dżezie.


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Zobacz też: